Grudzień zaczął zimę. Najkrótszy dzień i najdłuższa noc w roku już za nami.

• SZRON – na szybach samochód – cieniutka warstwa lodu, powstała poprzez zamarznięcie pary wodnej
• SZADŹ – zamarznięte krople wody, tworzą się duże struktury lodowe, powodujące oblepienie gałęzi płaszczem lodowym i możliwość złamania

Świat roślin 

W lesie nie rosną choinki!

Zimowe Grzyby:

• płomiennica zimowa (zimówka aksamitnotrzonowa),
• boczniak ostrygowaty,
• łycznik późny – niejadalny,
• uszak bzowy (ucho Judasza) – rosną na drzewach.

Świat Zwierząt 

Mrowisko – w jego wewnętrzu temperatura jest dość wysoka, życie się toczy. Mrówkami żywi się dzięcioł zielony, wyławiając je językiem.

PTAKI

Przylatujące z Syberii, Skandynawii: jemiołuszka zwyczajna – zjada jemiołę, czeczotka zwyczajna, rzepołuch, śnieguła zwyczajna, myszołów włochaty.

Puchacz śnieżny i sowa jarzębata – z dalekiej północy – tundry i tajgi.

Zimą nie spotkamy ani gadów, ani płazów.

Na drogi wchodzą jeleniowate, np. łosie i jelenie.

! PAMIĘTAJMY O DOKARMIANIU PTAKÓW !

Ptaki gromadzące się przy karmnikach to oprócz sikorki bogatki, mazurka, wróbla: dzwoniec zwyczajny – awanturnik karmnikowy – wygania wszystkie inne, grubodziób zwyczajny, czyż zwyczajny, rudzik zwyczajny, gil z czerwonym brzuszkiem lub brązowym (samica)

Na małe ptaki przy karmnikach polują – krogulec, jastrząb, myszołowy.

Dziki – do stycznia mają okres godowy, samce – odyńce uganiają się za lochami. Dziki są głośne, ale mniej ostrożne i można się do nich zbliżyć, nie są straszne.

Bardziej groźne – niedźwiedzie, zasypiają – nie hibernują, ale się wybudzają żeby znaleźć pożywienie, można znaleźć jego tropy.

Łasica, gronostaj – zmieniają ubarwienie na białe – przebarwiają się, żeby maskować się w śniegu.

---

Zieleń jest wszechobecna.

Korony drzew tworzą parasol nie dopuszczający do dna lasu światła, ale dający dużo cienia.

Liście są nadal jędrne, ale wkrótce wskutek słońca i innych czynników staną się nadgryzione, chore, przywiędłe…

W lasach czuć wydzielaną przez drzewa żywicę, też po deszczach.

Drzewo kwitnące w czerwcu to lipa (przełom czerwca i lipca).

Pojawiają się owoce leśne – skarby: poziomki oraz borówki, zwane zwyczajowo jagodami

Charakterystycznymi w czerwcu są krótkotrwałe opady konwekcyjne, które powstają w wyniku oddawania ciepła przez rośliny podczas długich dni z wysoką temperaturą.

CO KWITNIE W LESIE W CZERWCU:

Kwiaty na dnie lasu:

•  Dzwonek brzoskwiniolistny – najczęściej granatowy
• Lilia złotogłów – głównie w Sudetach, też w Lesie Kabackim
• Parzydło leśne – często używane do ozdób
• Sałatnik leśny – małe, żółte kwiaty
• Dziurawiec zwyczajny – żółte kwiaty, charakterystyczny liść – podziurawiony
• Naparstnica zwyczajna, w Tatarach roślina popularna, Uwaga – trująca
• Czyściec leśny

Trawy:

• Kupkówka pospolita, dość pospolita, pojawia się też poza lasami
• Perłówka zwisła – w całości trująca

Mchy:

• Płonniki – wytwarzają łodyżki zakończone na szczycie zarodnią (nie zielone)
• Grzyby – pojawiają się pierwsze, pospolite (w lesie jest w czerwcu na ogół wilgotno): kożlarze, podgrzybki, kurki, maślaki – UWAGA – nie wolno zbierać w rezerwatach lub obszarach chronionych

AKTYWNE ZWIERZĘTA W LESIE

Owady:

• Komary
• Trzmiel – duży, większy od pszczoły, puchaty, głośno lata, wydaje się groźny, mylony z bąkiem – nie jest agresywny i są bardzo pożyteczne – zapylają, a bez tego nie ma życia. Aktywny w dużo niższych temperaturach niż pszczoła – nawet przy 8 stopniach temp. powietrza
• Bąk – przypomina muchę
• Pszczoła – żądli tylko gdy jest zaatakowana lub zaniepokojona
• Osa – przylatuje do słodkości, potrafi znienacka użądlić, nie umiera po użądleniu
• Szerszeń – żądli, ale nie są aż tak niebezpieczne jak osy, w lesie są szkodnikami, uszkadzają drzewa dostając się do ich soków

Motyle:

• Mieniak tęczowiec – granatowy – w czerwcu postać dorosła
• Niedźwiedziówka nożówka – nocny tryb, kolorowy, również postać dorosła w czerwcu
• Barczatka sosnówka – jej larwy są szkodnikami sosny
• Rusałaka pawik – w czerwcu jeszcze w postaci larwalnej, czyli gąsienicy
• Jelonek rogacz, owad z rogami (a jeleń ma poroże), toczą boje o samice, krótko żyją, zrzucają się z drzew, są to duże owady, nawet 9-centymetrowe.

Ptaki:

Sezon lęgowy trwa, ale ptaki są już na ogół po pierwszych lęgach, są aktywne, choć mniej niż w maju.

• Dzięcioły – młode już wyglądają z dziupli i głośno rytmicznie piszczą. W Polsce bardzo popularny jest dzięcioł duży.
•  Sowy – są długo nieporadne, podobnie ptaki drapieżne. Potrzebują dużo więcej czasu na usamodzielnienie się niż np. kosy – po 2 tygodniach.
•  Trzmielojad – drapieżnik zjadający owady, dopiero w czerwcu przystępuje do lęgu.

Wiele ptaków opuszcza gniazdo, choć w pobliżu obecni są rodzice wspomagający.

Podloty to małe ptaki uczące się latać i zdobywać pożywienie.

Nie zabierajmy takiego małego ptaka do domu! 

Ssaki:

• Nietoperz – prowadzą nocny tryb życia, zjadają mnóstwo owadów, teraz przychodzą na świat. W Polsce istnieje ok. 20 gatunków. Jednym z największych nietoperzy w Polsce jest Borowiec wielki.
• Lis – niedoliski zaczynają powoli żyć samodzielnie: bawią się, zaczynają polować – podobnie wilki.
• Sarna, łoś – można się również natknąć w lesie na samice łosia czy sarny z młodymi.

Trzeba wówczas uważać, bo te niekojarzone z agresją zwierzęta w obronie potomstwa mogą być dla człowieka niebezpieczne.

Zapraszamy Was na MRÓWCZĄ PRZYGODĘ i zachęcamy do podglądania MRÓWEK.

Wiosną owady budzą się do życia.

Większość owadów spędza zimę w kryjówkach w stanie odrętwienia.

Kiedy temperatura spada poniżej 100C, jesienią, mrówki podziemnymi korytarzami przechodzą do zimowego gniazda. Znajduje się ono poniżej strefy przemarzania gruntu, nawet 2 metry pod ziemią.

Kiedy nadchodzi ocieplenie mrówki wychodzą na powierzchnię. Tu ogrzewają się w promieniach słońca i wracają do mrowiska oddając zgromadzone ciepło.

Wędrówek takich jest bardzo dużo – do wyrównania temperatury wewnątrz i na zewnątrz mrowiska. Bo wiadomo – mrówki to bardzo ruchliwe i pracowite stworzonka.

Wędrując po parku czy lesie, na pewno znajdziemy na swojej drodze te niezwykłe stworzenia.

Wścieklica, rudnica, ćmawa, zbójnica i złośnica … to nie są imiona postaci nowej produkcji wytwórni Disney’a.

Sympatyczne? Denerwujące? A może przerażające? Dzięki nam poznacie ich niezwykły świat.

Bywa, że mrówki traktowane są jak szkodniki, a pomysłów na ich tępienie jest mnóstwo.

STOP, tego nam NIE WOLNO robić!

Zapraszamy Was do Leśniczówki Paryż na podglądanie mrówek i ich mrowiska, gdzie podczas spaceru pan Arek opowie jak ogromną rolę ogrywają w ekosystemie leśnym i nie tylko.

CZY WIECIE, ŻE:

• wewnątrz jednego mrowiska może żyć nawet milion mrówek,
• mrówki to bardzo pożyteczne stworzenia, które zwalczają niektóre gatunki szkodników oraz oczyszczają ściółkę z martwych organizmów, pełniąc tym samym ważną funkcję sanitarną,
• stanowią pokarm dla wielu zwierząt. Dlatego troszcząc się o mrówki i nie niszcząc ich mrowisk dbamy jednocześnie o inne stworzenia. Szczególnie ważne jest to w okresie lęgowym ptaków, kiedy to mrówki stanowią ważny element bazy pokarmowej młodych piskląt,
• są doskonałymi hodowcami, gdyż spadzią hodowanych przez nie mszyc, w okresie niedostatku innego pokarmu, żywią się m.in. pszczoły, trzmiele, motyle i inne zwierzęta,
• spulchniają glebę, dbając tym samym o prawidłowe właściwości fizyko-chemiczne gleby,
• są ogrodnikami, gdyż roznosząc nasiona po okolicy, rozsiewają wiele roślin, w tym m.in. glistniki, jasnoty, fiołki i przylaszczki,
• odgrywają kluczową rolę w rozwoju innych gatunków zwierząt. Na przykład gąsienice jednego z motyli wykorzystują mrówki w swoim cyklu rozwojowym. Zaadoptowane przez mrówki gąsienice zaczynają pasożytować na swoim gospodarzu, żywiąc się jego larwami i jajami.

Opisywany również jako największa wyspa zieleni w granicach Warszawy oraz płuca południa Warszawy.

Jest niesamowity zarówno pod względem krajobrazowym jak i atrakcji rekreacyjnych.

Las Kabacki leży na zboczu polodowcowej skarpy pełnej wąwozów i dolinek porośniętych przez liściaste drzewa. To teren lądolodu skandynawskiego, o czym świadczą liczne głazy oraz błotny charakter drogi wiodącej na równinę. Zatem przygotujcie się koniecznie – na spacer niezbędne jest odpowiednie obuwie, szczególnie po deszczu.

W parku – Lesie Kabackim zachował się wielogatunkowy drzewostan oraz bogate runo leśne. Są tu duże obszary porośnięte starymi, 120–160-letnim drzewami; wieloma pomnikowymi dębami, sosnami i bukami. Nie bez przyczyny Las Kabacki jest rezerwatem przyrody. Jego oficjalna nazwa to Rezerwat Przyrody Las Kabacki im. Stefana Starzyńskiego.

Bogate środowisko roślinne pozwala egzystować wielu gatunkom zwierząt. Spotkać tu możemy sarny, dziki, borsuki, lisy, kuny, łasice, jeże, a także wiele gatunków ptaków.

W południowo-wschodniej części lasu położony jest Park Kultury w Powsinie z licznymi atrakcjami: szlakami turystycznymi, wiatami wypoczynkowymi, boiskami, parkiem linowym, mini golfem, placem zabaw, fit-parkiem, basenem, kortami tenisowymi…..

Nieopodal znajduje się Ogród Botaniczny PAN, do którego można dojść ścieżka leśną.

A co my będziemy robić– podczas spacerów/wycieczek?

• poruszając się cichutko po szlakach pieszych rezerwatu nauczymy się rozpoznawać leśne ptaki, drzewa i rośliny runa,
• dowiemy się jak powstały wąwozy, skarpy znajdujące się w tym rezerwacie,
• co to jest taras zalewowy, bór, grąd i łęg,
• czy drzewa ze sobą rozmawiają, ostrzegają się i pomagają sobie wzajemnie,
• po spacerze sprawdzimy w jaki sposób drzewa pobierają wodę,
• z jakich warstw składa się pień drzewa i jaką funkcję one pełnią,

Ponadto pogramy w piłkę, zrobimy sobie piknik, poćwiczymy w fit-parku.

Okazuje się, że byłoby nam bardzo ciężko. Szczególnie w mieście.

Bez drzew wiecznie otoczeni bylibyśmy trującą dla nas mgiełką, a obrazowo pisząc – wręcz ciemną chmurą.

Czy wiecie, że drzewa są naturalnym filtrem, który dostarcza nam życiodajny tlen i pochłania szkodliwy dla ludzi dwutlenek węgla, ograniczając w ten sposób zapylenie miasta.

Regulują obieg wody w przyrodzie, gdyż gromadzą jej nadmiar zapobiegając przesuszeniu terenu, a w razie intensywnych opadów deszczu spowalniając spływ powierzchniowy i utratę wody.

Latem w mieście – pod koronami drzew – temperatura gruntu i powietrza, w stosunku do powierzchni wyeksponowanych na bezpośrednie działanie promieni słonecznych, jest niższa nawet o kilka stopni C. Miejscami różnice te mogą wynosić nawet 20 stopni.

Drzewa to również doskonali terapeuci, gdyż działają kojąco na nasz układ nerwowy, a także chronią przed nadmiernym hałasem, ograniczając docieranie do nas nadmiernych ilości decybeli.

Spacerujmy zatem w parkach, lesie, wśród drzew. Chrońmy nasze środowisko.

Zapraszamy do wspólnych wypraw i aktywności.